آنتی‌بیوتیک‌تراپی

سفازولین (Cefazolin)

سفالوسپورین نسل اول تزریقی · باکتریوسید (مهار سنتز دیوارهٔ سلولی)

گونه: سگ و گربه9 پروتکل دوز3 فرم دارویی

این صفحه یک مرجع محاسباتی و آموزشی برای دامپزشکان و دانشجویان دامپزشکی است و جایگزین معاینه، کشت و آنتی‌بیوگرام، قضاوت بالینی یا تصمیم نهایی دامپزشک معالج نیست.

معرفی دارو

سفالوسپورین نسل اول تزریقی · باکتریوسید (مهار سنتز دیوارهٔ سلولی)

نام‌های تجاری: Ancef®, Kefzol®, Zolicef®

دوز عمومی سیستمیک: 20–25 mg/kg تزریقی · هر ۸ ساعتمنبع: Plumb's (عمومی)

طیف اثر

سفالوسپورین نسل اول، باکتریوسید و فقط تزریقی (جذب خوراکی ندارد). پوشش عالی گرم‌مثبت دارد و — برخلاف پنی‌سیلین‌ها — روی استافیلوکوک مولد بتالاکتاماز (S. aureus، S. pseudintermedius) و نیز استرپتوکوک، Corynebacterium و Trueperella مؤثر است. بیشتر بی‌هوازی‌ها را پوشش می‌دهد به‌جز Bacteroides fragilis؛ و روی برخی از گرم‌منفی‌های هوازی حساس (E. coli، Klebsiella، Proteus mirabilis، Pasteurella، Haemophilus) اثر دارد. اما به‌طور ذاتی روی این‌ها بی‌اثر است: انتروکوک، Listeria، MRSA/MRSP، سودوموناس، انتروباکتر، سراشیا، سیتروباکتر، Proteus ایندول‌مثبت، و باکتری‌های بدون دیواره/داخل‌سلولی (Mycoplasma، Rickettsia).

کاربردها و دوزهای دامپزشکی

پیشگیری در جراحی

سگ و گربهمنبع: ENOVAT surgical antimicrobial prophylaxis guideline 2025

جراحی ارتوپدیک، در صورت وجود اندیکاسیون پروفیلاکسی: 22–25 mg/kg وریدی 30–60 دقیقه پیش از برش، سپس هر 2 ساعت حین عمل

نکتهٔ بالینی: پروفیلاکسی ضدمیکروبی جراحی معمولاً برای جراحی تمیز ارتوپدیکِ بدون ایمپلنت اندیکاسیون ندارد. برای جراحی دارای ایمپلنت یا وضعیت پرخطرِ مشخص، مطابق سیاست محلی در نظر گرفته شود؛ دارو 30–60 دقیقه پیش از برش تزریق و هنگام بسته‌شدن زخم قطع شود.

عفونت سیستمیک

سگمنبع: Greene 1998

5–25 mg/kg عضلانی یا وریدی · هر 6–8 ساعت

گربهمنبع: Greene 1998

گربه: 33 mg/kg وریدی یا عضلانی · هر 8–12 ساعت

گربهمنبع: Lappin 2002

گربه: 20–25 mg/kg عضلانی یا وریدی · هر ۸ ساعت

عفونت ارتوپدیک

سگمنبع: Greene 1998

22 mg/kg وریدی، عضلانی یا زیرجلدی · هر 6–8 ساعت · حداکثر ۷ روز

سپسیس / باکتریمی

سگمنبع: Greene 1998 / Hardie 2000

15–25 mg/kg وریدی، عضلانی یا زیرجلدی · هر 4–8 ساعت · حداکثر ۷ روز

گربهمنبع: Hardie 2000

گربه: 20–25 mg/kg وریدی · هر 4–8 ساعت

سپسیس نوزادی

سگمنبع: Kampschmidt 2006

نوزاد: 10–30 mg/kg وریدی یا داخل‌استخوانی · هر ۸ ساعت

گربهمنبع: Kampschmidt 2006

گربهٔ نوزاد: 10–30 mg/kg وریدی یا داخل‌استخوانی · هر ۸ ساعت

اشکال دارویی

ویال 500 میلی‌گرمموجود در ایران
ویال 1000 میلی‌گرم (1 گرم)موجود در ایران
ویال 250 میلی‌گرمموجود در ایران

نکات ایمنی و بالینی

سفازولین جذب خوراکی ندارد و فقط تزریقی است (وریدی/عضلانی/زیرجلدی)؛ برای درمان خوراکی از سفالوسپورین خوراکی (مثل سفالکسین) استفاده کنید.
نسل اول است: پوشش عالی گرم‌مثبت دارد و برخلاف پنی‌سیلین‌ها روی استافیلوکوک مولد بتالاکتاماز مؤثر است؛ اما روی انتروکوک، Listeria، MRSA/MRSP، سودوموناس، انتروباکتر، سراشیا و سیتروباکتر ذاتاً بی‌اثر است.
روی بیشتر بی‌هوازی‌ها مؤثر است به‌جز Bacteroides fragilis.
تزریق عضلانی ممکن است دردناک باشد (کمتر از سایر سفالوسپورین‌ها)؛ تزریق وریدی را آهسته و طی ۳–۵ دقیقه انجام دهید (تزریق سریع دوز بالا ممکن است تشنج بدهد).
در حساسیت به سفالوسپورین‌ها ممنوع است؛ احتمال واکنش متقاطع با پنی‌سیلین‌ها و کارباپنم‌ها وجود دارد.
در نارسایی کلیوی ممکن است نیاز به کاهش دوز باشد؛ همراهی آن با داروهای نفروتوکسیک (آمینوگلیکوزیدها، آمفوتریسین B) با احتیاط.
در یک سرنگ/محلول با آمینوگلیکوزیدها (آمیکاسین، کانامایسین) و چند داروی دیگر ناسازگار است؛ با نرمال‌سالین، رینگر و مترونیدازول سازگار است.
محلول بازساخته در دمای اتاق تا ۲۴ ساعت و در یخچال تا ۹۶ ساعت پایدار است (از نور محافظت شود).
در آبستنی نسبتاً ایمن تلقی می‌شود (کلاس B)؛ در شیردهی با احتیاط (ممکن است فلور رودهٔ نوزاد را تغییر دهد).

منابع ذکرشده

Plumb's (عمومی)
ENOVAT surgical antimicrobial prophylaxis guideline 2025
Greene 1998
Lappin 2002
Greene 1998 / Hardie 2000
Hardie 2000
Kampschmidt 2006

محاسبهٔ دوز بر اساس وزن

آخرین به‌روزرسانی دادهٔ این صفحه: 2026-07-16